Στο αίθριο του Πανδοχείου, 93. Ρωμανός Σκλαβενίτης Πιστοφίδης

Αγαπημένοι σας παλαιότεροι και σύγχρονοι συγγραφείς, Αγαπημένα σας παλαιότερα και σύγχρονα βιβλία.

Για να δούμε: Φράνσις Σκοτ Φιτζέραλντ, Μαξ Φρις, Τόμας Χάρντυ, Τζ. Μ. Κούτσι, Φίλιπ Ροθ, Ντέιβιντ Φόστερ Γουάλας, Τζόναθαν Φράνζεν, Τόμας Πύντσον, Βλαντιμιρ Ναμπόκοφ, Τόμας Μπέρχαρτ, Ναθέινιελ Γουεστ, Τζόζεφ Κόνραντ, Τζ. Ντ. Σάλιντζερ. Μου αρέσουν οι περισσότεροι από τους κλασικούς, αλλά έχω ιδιαίτερη αδυναμία στον Τολστόι: μάλλον, ήταν ο καλύτερος. Αγαπώ τις ιστορίες για την Καλιφόρνια (ακόμα και τα διαφημιστικά τεχνάσματα του 19ου αιώνα) , τα coming-of-age μυθιστορήματα της Νέας Υόρκης, το βικτωριανό μυθιστόρημα, τα μεταπολεμικά βρετανικά μυθιστορήματα των Angry Young Men (Κηθ Γουότερχαουζ, Τζον Μπρέιν, Άλαν Σίλιτοου).

Δυσκολεύομαι να αποχωριστώ το »Ένα Δέντρο Μεγαλώνει στο Μπρούκλυν» της Μπέτυ Σμιθ.

Αγαπημένα σας διηγήματα.

Μου έρχονται στο μυαλό ορισμένα του Φιτζέραλντ, του Γουάλας, του Μωπασάν, του Τσέχωφ, του Μπούνιν.

Αγαπημένος ή/και ζηλευτός λογοτεχνικός χαρακτήρας.

Η Φράνσι Νόλαν, ο Φέιγκιν, ο Χόμερ Σίμσον, ο Ντικ Ντάιβερ.

Έχετε γράψει σε τόπους εκτός του γραφείου σας/σπιτιού σας;

Έχω γράψει σε δωμάτια ξενοδοχείων, σε καφέ, στο αεροπλάνο, στο νοσοκομείο όπου σπουδάζω. Μια φορά έγραψα ένα ολόκληρο κεφάλαιο στο σινεμά, κατά τη διάρκεια μιας φρικτής ταινίας.

Ποιος είναι ο προσφιλέστερός σας τρόπος συγγραφής; Πώς και πού παγιδεύετε τις ιδέες σας;

Περπατώντας στις πόλεις. Ποτέ στην εξοχή.

Επιλέγετε συγκεκριμένη μουσική κατά την γραφή ή την ανάγνωση; Γενικότερες μουσικές προτιμήσεις;

Συνήθως, γράφω υπό συνθήκες κωφαλαλίας. Καμιά φορά ακούω τα τραγούδια που πρέπει να ακούει κανείς όταν διαβάζει αυτά που γράφω. Το ροκ εν ρολ, πάντως, κάνει τα πράγματα δυσκολότερα. Όταν ακούς το Crocodile Rock δεν μπορείς να γράφεις: πρέπει να χορέψεις.

Παρακολουθείτε σύγχρονο κινηματογράφο ή θέατρο;

Το περισσότερο θέατρο το βλέπω όταν βρίσκομαι έξω από την Ελλάδα, όμως πηγαίνω συνεχώς στο σινεμά. Μου φαίνεται πως οι Σκανδιναβοί είναι απαρεγκλίτως σπουδαίοι, σε αντίθεση με τους Βαλκάνιους που είναι βαλκανικοί και τους Ασιάτες που δεν είναι σίγουροι για τι πράγμα μιλούν. Τρελαίνομαι για τον Χάνεκε και την ίδια στιγμή ελπίζω πως ο Τέρενς Ντέιβις θα αλλάξει γνώμη και θα κάνει καινούρια ταινία. Περνώ υπέροχα με το Χόλυγουντ!

Τι διαβάζετε αυτό τον καιρό;

Το «Triumph of the City» του Έντουαρντ Γκλέζερ. Επίσης, την «Ιστορία του Λαού των Ηνωμένων Πολιτειών» του Χάουαρντ Ζινν στην graphic novel εκδοχή του. Επί τη ευκαιρία, βρίσκω αυτή την εκδοχή υπερβολικά κομμουνιστική για το γούστο μου: το πρωτότυπο είναι καλύτερο.

Τι γράφετε τώρα; 

Αυτόν τον καιρό, γράφω περισσότερο άρθρα και σύντομα κείμενα για το σινεμά. Επίσης, ξαναδουλεύω μια νουβέλα που έχω γράψει στα αγγλικά και κρατώ σημειώσεις για ένα μυθιστόρημα που μάλλον θα διαδραματίζεται στη Ζιμπάμπουε.

Οι εμπειρίες σας από το διαδικτυώνεσθαι;

Έχω γνωρίσει πολλούς ανθρώπους που, υπό άλλες συνθήκες, δεν θα γνώριζα. Ευτυχώς, πολλοί είναι συμπαθητικοί.

Επίσης, παρατηρώ πόσο πολύ χρόνο και διάθεση αφιερώνουν οι άνθρωποι στην παράθεση κακεντρεχών ή υβριστικών σχολίων. Μου κάνει εντύπωση.

Θα μας γράψετε κάποια ανάγνωση σε αστικό ή υπεραστικό μεταφορικό μέσο που θυμάστε ιδιαίτερα;  [μέσο – διαδρομή – βιβλίο – λόγος μνήμης]

Όταν ναύλωσα ένα ταξί στο Λος Άντζελες και το έβαλα να τρέχει στον αυτοκινητόδρομο κι έπειτα στις παραλίες από το Μάλιμπου μέχρι το Ρεντόντο και πάνω-κάτω στους λόφους, όσο εγώ ρουφούσα τον αέρα και ξαναδιάβαζα εκστατικά την Αρχιτεκτονική των Τεσσάρων Οικολογιών του Μπάναμ. Είχα τρομακτική επιτυχία.

Φωτ. του συγγραφέα: Ντάγκλας Μπαρμπς. Στις εικόνες οι συνομιλητές του Nathanael West, F.S.Fitzgerald, Joseph Conrad, Max Frisch.

Στο αίθριο του Πανδοχείου, 91. Μαρία Α. Ιωάννου

Θα μας συνοδεύσετε ως την θύρα του βιβλίου σας;

Πρόκειται για την πρώτη μου συλλογή διηγημάτων με τίτλο “Η γιγαντιαία πτώση μιας βλεφαρίδας” που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Γαβριηλίδη και που αποτελείται από πολιτικοκοινωνικά ψυχογραφήματα, τα οποία εκφράζονται μέσα από το στοιχείο του παραλόγου, τον σουρεαλισμό και τα παιχνίδια της γλώσσας και της φόρμας. Είναι βιβλίο που ίσως απαιτεί περισσότερες από μία αναγνώσεις όχι γιατί είναι πολύπλοκο ή αφηρημένο αλλά γιατί η γραφή σε αρκετά σημεία είναι ελλειπτική και υπαινικτική, λειτουργώντας όπως ακριβώς κι ένας ζωγραφικός πίνακας που όσο περισσότερο τον παρατηρείς τόσο περισσότερα ανακαλύπτεις.

Σας ακολούθησε ποτέ κανένας από τους ήρωες των βιβλίων σας; Μαθαίνετε τα νέα τους;

Με ακολούθησε για ένα διάστημα ο μικρός πολυέλαιος από το διήγημα “Le petit chandelier” που δυστυχώς τώρα βρίσκεται κλεισμένος σε μια αποθήκη. Με ακολουθεί εδώ και καιρό η βλεφαρίδα από το ομώνυμο διήγημα της συλλογής, τόσο έντονα που κάποιοι φίλοι δε με φωνάζουν πια με τ’ όνομά μου. Τέλος, το Αγρινό από το διήγημα Ovis Aries Orientalis. Το άφησα κάπου πνιγμένο με βαμβάκι στα πνευμόνια μα τον τελευταίο καιρό νιώθω έντονα την ανάγκη να συνεχίσω την ιστορία του, ίσως γιατί η ιστορία του εκφράζει μια εφιαλτική και εν μέρει διαστροφική απεικόνιση της σύγχρονης Κυπριακής κοινωνίας. Ανθρώπινοι χαρακτήρες από τα διηγήματά μου δύσκολα με ακολουθούν, είναι εγωιστές κι αυτοί, επιλέγουν μια πρόσκαιρη λογοτεχνική στιγμή και νομίζουν πως έτσι θα φτάσουν την αιωνιότητα.

Εργάζεστε με συγκεκριμένο τρόπο; Ακολουθείτε κάποια ειδική διαδικασία ή τελετουργία;

Αρχικά γράφω σκόρπιες ιδέες στο σημειωματάριό μου, στοιχεία που μου κάνουν εντύπωση διαβάζοντας μια εφημερίδα, βλέποντας μια ταινία ή περπατώντας στο δρόμο. Καταγράφω επίσης συνομιλίες αγνώστων. Νιώθω πως έτσι τους κατασκοπεύω, πως κάνω κάτι ανάρμοστο κι αυτό με φέρνει σε δημιουργική έξαρση. Γίνομαι αόρατη, δημιουργώ κόσμους κλέβοντας λέξεις και εικόνες από τη ζωή. Αυτό πάντα μου άρεσε.

Παρακολουθείτε σύγχρονο κινηματογράφο ή θέατρο; Σας γοήτευσε ή σας ενέπνευσε κάποιος σκηνοθέτης, ταινία, θεατρική σκηνή;

Ο κινηματογράφος πάντα με γοήτευε και νιώθω πως η γραφή μου είναι επηρεασμένη από τις σύγχρονες κινηματογραφικές τεχνικές. Η διαφορά μιας ταινίας από ένα βιβλίο είναι πως τις περισσότερες φορές σου παρουσιάζει το θέμα από μια συγκεκριμένη οπτική γωνία, ενώ ένα βιβλίο σου επιτρέπει να δεις τα πράγματα με πολλούς τρόπους, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σου. Γι αυτό και οι ταινίες που με γοητεύουν είναι αυτές που είτε έχουν πολύ έξυπνο σενάριο είτε αφήνουν τον θεατή να ερμηνεύσει αυτό που βλέπει με τον δικό του τρόπο.

Γράψατε ποτέ ποίηση – κι αν όχι, για ποιο λόγο;

Ξεκίνησα γράφοντας ποίηση και κλειδώνοντάς την στο συρτάρι ή στη μνήμη του υπολογιστή. Νιώθω πως η ποίηση είναι κάτι πολύ εσωτερικό, ιερό σχεδόν. Για να ξορκίσω λοιπόν τους φόβους μου προτιμώ να γράφω πεζογραφία χρησιμοποιώντας ποιητική γλώσσα.

Αν κάποιος σας χάριζε την αιώνια νιότη με αντίτιμο την απώλεια της συγγραφικής ή αναγνωστικής σας ιδιότητας, θα δεχόσασταν τη συναλλαγή;

Τι να την κάνεις την αιώνια νιότη άμα δε μπορείς να δεις τον κόσμο μέσα από μια αναγνωστική ή συγγραφική ματιά, άμα χαθεί η έμπνευση. Τι να την κανείς τη λογοτεχνία άμα αφαιρεθεί απ’ αυτήν ο θάνατος, η σοφία που φέρνει ο χρόνος, η ατόφια ανθρώπινη απελπισία που αποτελεί κινητήριο δύναμη αριστουργημάτων. Από την άλλη ποιος δεν επιθύμησε την αιώνια ζωή – την ψευδαίσθηση μιας πιθανής αθανασίας. Σε τελική ανάλυση δε γράφουμε για να νικήσουμε τον θάνατο; Ή τουλάχιστον για να τον καταλάβουμε;